İlkokul matematiğini anlayarak öğren.1–4. sınıf
İlk MatematikDüşünerek öğren, anlayarak ilerle.
AraVeli / öğretmen girişi

2. sınıf · Matematik

Bütün, yarım ve çeyrek: eş parçaları keşfedelim

Bütün, yarım ve çeyrek ilişkisini eş parçalarla keşfet. Katlama etkinlikleri, çözümlü örnekler ve kısa sorularla öğrendiklerini kontrol et.

Bu derste neler keşfedeceksin?

  • Bir bütünün iki eş parçasından her birini yarım diye adlandırabilirim.
  • Bir bütünün dört eş parçasından her birini çeyrek diye adlandırabilirim.
  • Aynı bütünün iki yarım veya dört çeyrekle tamamlandığını gösterebilirim.

Başlamadan önce: Bir nesnenin tamamını belirleme · İki parçanın eş büyüklükte olup olmadığını modelle karşılaştırma

Paylaşırken eşlik önemlidir

Bir kartondan iki arkadaş için aynı büyüklükte iki kart yapmak istiyorsun. Kartonu rastgele kesmek yeterli mi? Parçaların eş olmasına dikkat etmelisin.

Bütünümüz hangisi?

Çalışmaya başlamadan bir kâğıdın tamamını bütün kabul et. Sonraki bütün parçalar, bu ilk kâğıda göre adlandırılacak.

İki eş parça: yarım

Bir bütün iki eş parçaya ayrılırsa parçaların her biri yarımdır. İki yarım, aynı bütünü yeniden oluşturur.

İki parça olması tek başına yeterli değildir. Biri büyük, biri küçükse her ikisine yarım diyemeyiz.

Dört eş parça: çeyrek

Bir bütün dört eş parçaya ayrılırsa parçaların her biri çeyrektir. Aynı bütünün dört çeyreği birleşince bütün tamamlanır.

Bir yarımı kendi içinde iki eş parçaya bölersen, oluşan parçaların her biri ilk bütünün çeyreğidir. İki çeyrek, aynı bütünün bir yarısını tamamlar.

Neyin yarısı, neyin çeyreği?

Büyük bir kâğıdın yarısı ile küçük bir kâğıdın yarısı aynı büyüklükte olmak zorunda değildir. Her parça kendi bütünüyle ilişkilidir.

Bu derste bütün, yarım ve çeyrek sözcükleriyle ve modellerle çalışıyoruz. Pay–payda adlarına ve kesir çizgili gösterime daha sonra geçeceğiz.

Aklında kalsın

  • İki eş parça: her biri yarım.
  • Dört eş parça: her biri çeyrek.
  • Aynı bütünde iki yarım ya da dört çeyrek bütünü tamamlar.

Düşünme yolunu izle

Birlikte çözelim

Örnek 1

Bir kâğıt iki eş parçaya ayrılıyor. Her parçanın adı nedir?

  1. İlk kâğıdın tamamını bütün kabul ederiz.
  2. İki parça eş büyüklüktedir.
  3. Her parça yarımdır.

Sonuç: Yarım

Örnek 2

Bir kare kâğıt dört eş kareye ayrılıyor. Bir küçük karenin adı nedir?

  1. İlk kare bütündür.
  2. Bütün dört eş kareye ayrılmıştır.
  3. Bir küçük kare çeyrektir.

Sonuç: Çeyrek

Örnek 3

Aynı kâğıttan elde edilen iki çeyrek yan yana konunca bir yarımı tamamlıyor. Bir yarımı kaç çeyrek tamamlar?

  1. Dört çeyrek bütün kâğıdı tamamlar.
  2. Bu bütünün yarısını iki çeyrek tamamlar.

Sonuç: 2 çeyrek

Örnek 4

Bir kurdele biri uzun, biri kısa iki parçaya kesiliyor. İki parçanın ikisine de yarım denebilir mi?

  1. Yarım için iki parçanın eş uzunlukta olması gerekir.
  2. Bu parçaların uzunlukları eşit değildir.
  3. Bu yüzden ikisine de yarım denemez.

Sonuç: Hayır; parçalar eş değil.

Model atölyesi

Bir model kur

Bir bütün 4 eş bölmeden oluşuyor. Bir bölmeyi seçmek veya bırakmak için düğmesine bas.

Bu alıştırma kaydedilmez ve puan üretmez.

Şimdi sıra sende

Sen dene: katla ve aç

Malzemeler: Bir dikdörtgen kâğıt

  1. Kâğıdı karşılıklı kenarlar üst üste gelecek biçimde ikiye katla.
  2. Aç ve oluşan iki eş bölgeyi göster.
  3. Aynı yönde bir kez daha ikiye katlayıp aç. Dört eş bölgeyi göster ve adlandır.
Yaptığını kontrol et

İlk katlamada iki yarım; ikinci katlamadan sonra dört çeyrek.

  1. İlk iz bütün kâğıdı iki eş bölgeye ayırır.
  2. Her yarımın iki eş parçaya ayrılması dört çeyrek oluşturur.

Birlikte düşünelim: bütünü tamamla

Malzemeler: Bir kâğıttan hazırlanmış dört eş çeyrek parça

  1. Dört parçayı ilk kâğıdı oluşturacak biçimde yerleştir.
  2. Parçalardan birini kenara al. Bütünü tamamlamak için ne gerekir?
  3. Bir parçayı geri koyup bütünün tamamlandığını göster.
Yaptığını kontrol et

Eksik olan, aynı bütünün bir çeyreğidir.

  1. Dört çeyrek bütün oluşturur.
  2. Üç çeyrek yerindeyken aynı büyüklükte bir çeyrek eksiktir.

Kendini kontrol et

Önce kendi yanıtını düşün, sonra açıklamayı aç. Bu bölüm notlandırılmaz.

1. Bir kâğıdın tamamına ne ad verilir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Bütün

  1. Parçaların karşılaştırıldığı ilk kâğıdın tamamı bütündür.
  2. Burada yalnız bir parça seçilmemiştir.

2. Bir bütünün iki eş parçasından her birinin adı nedir?

Cevabı ve açıklamayı gör

Yarım

  1. Bütün iki eş parçadır.
  2. Bu eş parçalardan her biri yarımdır.

3. Aynı bütün kaç çeyrekle tamamlanır?

Cevabı ve açıklamayı gör

4

  1. Çeyrek, dört eş parçadan biridir.
  2. Dördü birlikte aynı bütünü tamamlar.

4. Aynı bütünün bir yarımını kaç çeyrek tamamlar?

Cevabı ve açıklamayı gör

2

  1. Dört çeyrek bir bütündür.
  2. Bunun yarısını iki çeyrek tamamlar.

5. Bir bütün biri büyük, biri küçük iki parçaya ayrılmış. İkisine de yarım diyebilir miyiz?

Cevabı ve açıklamayı gör

Hayır.

  1. Yarım parçalar eş olmalıdır.
  2. Bu parçalar eş değildir.

6. Aynı kâğıdın üç çeyreği yerinde. Bütünü tamamlamak için kaç çeyrek eksik?

Cevabı ve açıklamayı gör

1

  1. Bir bütün dört çeyrekten oluşur.
  2. Dördüncü çeyrek eksiktir.

Veli ve öğretmene

Bu düzeyde kesir sembolleri yazdırmayın. Önce bütünün sınırını ve eş parçayı konuşturun. Aynı kâğıdın yarım ve çeyreklerini yan yana koyarak ilişkiyi gösterin.

Makas zorunlu değildir; büyük kâğıtları katlamak yeterlidir. Farklı büyüklükte bütünleri karşılaştırırken “neyin yarısı?” sorusunu kullanın.

Program kaynağı: TYMM güncel portal. Kapsam: MAT.2.1.7.